Bulgaristan’da Hükümet İstifa Etti: Siyasi Kriz Derinleşiyor

Sofya’da Siyasi Deprem: Başbakan Zhelyazkov Görevini Bıraktı

Bulgaristan siyasetinde uzun süredir devam eden gerilim, Başbakan Rosen Zhelyazkov’un kitlesel protestolar ve artan toplumsal memnuniyetsizlik karşısında istifasıyla zirveye ulaştı. Bu beklenmedik gelişme, ülkenin Euro Bölgesi’ne katılımından sadece haftalar önce siyasi belirsizliği derinleştirdi ve yeni bir erken seçimin kapılarını araladı.

Yolsuzluk Karşıtı Protestolar ve Halkın Seslenişi

Başbakan Zhelyazkov, parlamentoda yaptığı açıklamada, istifasına gerekçe olarak ülkedeki artan toplumsal memnuniyetsizliği gösterdi. Zhelyazkov, “Toplumun beklentilerine uygun hareket etmek istiyoruz. İktidar halkın iradesinden doğar. İstifa çağrısını hem gençler hem de yaşlılar yükseltti. Bu vatandaş enerjisi desteklenmeli ve teşvik edilmelidir” ifadelerini kullandı. Bu açıklama, günlerdir süren yolsuzluk karşıtı protestoların ve zaman zaman polisle yaşanan çatışmaların ardından geldi. Protestolar sırasında 57 kişinin gözaltına alındığı da biliniyor.

Borisov’dan Tepki ve Koalisyonun Çöküşü

Üçlü iktidar koalisyonunun lideri konumundaki Bulgaristan’ın Avrupalı Gelişimi İçin Yurttaşlar (GERB) partisinin Genel Başkanı Boyko Borisov, Başbakan Zhelyazkov’un istifasını tepkiyle karşıladı. Borisov, hükümetin istifasının ardından parlamentoda görüşmeleri süren bütçenin kabulüyle ilgili partisinin hiçbir çaba göstermeyeceğini belirtti ve “11 aylık iktidarımız sırasında utanacak hiçbir şey yapmadık” dedi. Borisov’un bizzat kendisinin Zhelyazkov’dan istifasını talep ettiği de ortaya çıktı. Bu durum, iktidar koalisyonu içindeki derin çatlakları gözler önüne serdi.

Erken Seçim Yolda mı? Parlamenter Rulet Başlıyor

Zhelyazkov’un istifası, ülkede yeni bir erken seçime giden yolun da önünü açmış oldu. Hükümetin istifasına ilişkin oylamanın 12 Aralık’ta yapılması bekleniyor. Siyasi gözlemciler, parlamentonun yeni bir koalisyon hükümeti kurma potansiyelini tükettiğine işaret ederek, yeni koalisyon hükümeti kurulması ihtimalinin düşük olduğunu ve erken seçime gidilebileceğini belirtiyor.

Bulgaristan anayasasına göre, hükümetin istifasının ardından “parlamenter rulet” olarak adlandırılan bir prosedür devreye girecek. Bu sürece göre Cumhurbaşkanı Rumen Radev sırasıyla önce Parlamentodaki en büyük iki partiye hükümet kurma görevi verecek. Bu girişimlerin başarısız olması durumunda Radev parlamentodan başka bir partiye kabine kurma görevini vermek zorunda kalacak. Eğer tüm bu girişimler sonuçsuz kalırsa, Cumhurbaşkanı Radev erken seçim için tarih belirleyecek.

Güven Oylaması ve Euro Bölgesi Hedefi

Hükümetin ekonomi politikası önergesine ilişkin parlamentoda yapılması planlanan güven oylamasında yeterli çoğunluk sağlanamadı. Oylamaya sadece 108 milletvekili katılırken, iktidar koalisyonunda yer alan GERB, Bulgaristan Sosyalist Partisi (BSP) ve Böyle Bir Halk Var (İTN) partileri ile kabineye dışarıdan destek veren HÖH-Yeni Başlangıç Partisi milletvekilleri oylamayı boykot ederek salonu terk etti. Önergenin geçmesi için 240 üyeli mecliste en az 121 milletvekilinin desteği gerekiyordu.

Bloomberg HT’nin haberine göre, Başbakanın istifası, Bulgaristan’ın 1 Ocak’ta Euro Bölgesi’ne girme planlarını etkilemeyecek. Ancak yaşanan bu kriz, Avrupa Birliği üyesi olduktan beş yıl sonra dahi hukukun üstünlüğünü geliştirmede başarısız olan Bulgaristan’ın içinde bulunduğu derin sorunları bir kez daha gözler önüne serdi. Özellikle genç Bulgarlar arasında artan memnuniyetsizlik bu olayla birlikte zirveye ulaştı.

Özetle Bulgaristan’daki Siyasi Gelişmeler:

• Başbakan İstifası: Rosen Zhelyazkov, toplumsal memnuniyetsizlik ve yolsuzluk karşıtı protestolar nedeniyle görevinden ayrıldı.
• Erken Seçim İhtimali: İstifa, ülkede yeni bir erken seçimin önünü açtı; yeni koalisyon kurma şansı düşük görünüyor.
• Parti Tepkileri: İktidar ortağı GERB’in lideri Boyko Borisov, istifayı bizzat talep ettiğini açıklarken, bütçe görüşmelerine katılmayacaklarını belirtti.
• Güven Oylaması: Hükümetin ekonomi politikası önergesi, muhalefet ve iktidar ortaklarının boykotu nedeniyle yeterli oy alamadı.
• Euro Bölgesi: İstifa kararı, Bulgaristan’ın 1 Ocak’ta Euro Bölgesi’ne katılım hedefini etkilemeyecek.
• Derin Sorunlar: Siyasi kriz, ülkedeki hukukun üstünlüğü ve gençlerin memnuniyetsizliği gibi yapısal sorunları bir kez daha gündeme getirdi.