Azerbaycan ve Türkiye İlişkilerinde Yeni Bir Dönem: Ekonomi ve Karabağ’ın Yeniden İnşası

Türkiye ve Azerbaycan arasındaki “Tek Millet, İki Devlet” şiarıyla perçinlenen ilişkiler, ekonomik ve diplomatik arenada yeni bir ivme kazanıyor. Son olarak Bakü’de gerçekleştirilen 2. Türkiye-Azerbaycan Yatırım Forumu, iki kardeş ülkenin ortak geleceğe yönelik güçlü adımlarını gözler önüne serdi.

Türkiye-Azerbaycan İş Birliği Zirveye Çıktı: Bakü’deki Yatırım Forumu

Türkiye-Azerbaycan İş Adamları ve Sanayicileri Derneği (TÜİB) ile Azerbaycan İhracat ve Yatırımların Teşviki Ajansı’nın ortaklaşa düzenlediği 2. Azerbaycan Türkiye Yatırım Forumu, 2023’teki ilk etkinliğine kıyasla çok daha geniş bir katılımcı profiline ve sayısına ulaştı. Salonları dolduran iş insanları ve siyasetçilerin sayısı üçe katlanırken, forumun her iki devlet düzeyinde gördüğü itibar da dikkat çekti. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Ticaret Bakanı Ömer Bolat ve Azerbaycan Başbakanı Ali Asadov gibi üst düzey isimlerin katılımı, etkinliğin stratejik önemini vurguladı. Siyasetçilerin ve iş insanlarının verdiği mesajlar, forumun amacına ulaştığını ve ekonomik ilişkilerin daha da derinleşeceğini gösteriyor.

Milliyet yazarı Abdullah Karakuş’un aktardığına göre, Bakü’de düzenlenen 12. Dönem Karma Ekonomik Komisyonu (KEK) toplantısı da bu iş birliğinin somut bir göstergesiydi. 2024’teki 11. Dönem KEK toplantısında imzalanan 120 eylem maddelik planın yüzde 78’i, yani 93 maddesi tamamlanarak iki ülkenin başarısını ortaya koydu. Bu seneki KEK toplantısında ise 110 maddelik yeni bir eylem planı oluşturuldu. İki ülke arasındaki ticaret hacmi hedefi ise 15 milyar dolar olarak belirlendi.

Karabağ: Otuz Yıllık Yaranın Hızlı İyileşmesi

Forumun hemen öncesinde, Haber 7 yazarı Gaffar Yakınca’nın gözlemlerine göre Bakü’nün temizliği ve güvenliği değişmezken, asıl büyük değişim Karabağ’da yaşandı. Otuz yıllık Ermeni işgalinin harabeye çevirdiği bölge, Azerbaycan yönetiminin askeri zaferinin ardından inanılmaz bir hızla yeniden inşa edildi. Yerleşim yerleri sıfırdan imar edildi, yollar, barajlar, havalimanları inşa edildi. Elektrik şebekeleri kuruldu, hastaneler ve okullar açıldı. Bu süreçte Türkiye’den giden mühendis ve işçilerin emeği de gurur verici. Azerbaycan hükümetinin önümüzdeki birkaç yıl boyunca ana odağının Karabağ’ın ekonomik ve sosyal kalkınması olacağı belirtiliyor.

Ekonomik Hedefler ve Stratejik Koridorlar

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Türkiye’nin müteahhitlik sektörünün Azerbaycan’daki hacminin 20 milyar doları aştığını belirtti. Yılmaz ayrıca, bölgedeki ekonomik kalkınmayı etkileyecek üç kritik koridora dikkat çekti: Zengezur Koridoru, Kalkınma Yolu ve Hicaz Demir Yolu güzergahının canlandırılması. Zengezur Koridoru’nun, Türk dünyasıyla ve Orta Asya’yla doğrudan bağlantı kurmada çok kritik bir imkan sunduğu vurgulandı. Bu stratejik hamleler, sadece iki ülke için değil, tüm bölge için yeni bir refah döneminin kapılarını aralayabilir.

Türkiye’nin Ekonomik Vizyonu: Yüksek Gelir Ligi ve Enflasyonla Mücadele

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın Diken’e yaptığı açıklamalarda, Türkiye’nin ekonomik büyümesine dair önemli sinyaller verildi. Yılmaz, kişi başına milli gelirin 17 bin doların üstüne, 18 bin dolarlara yaklaşacağını belirterek, Dünya Bankası’nın sınıflandırmasına göre Türkiye’nin bu yıl ilk defa yüksek gelirli ülkeler ligine geçiş yapacağını duyurdu. Ayrıca, IMF tahminleri ışığında Türkiye’nin nominal dolar bazında dünyanın 16., satın alma gücü paritesine göre ise dünyanın 11. büyük ekonomisi olacağı öngörülüyor. Enflasyon beklentileri ise yıl sonunda yüzde 30’un biraz üzerinde bir kapanış ve Şubat ayında 20’li rakamların görülmesi yönünde. Hükümet, 2026’nın sonunda yüzde 20’nin altında bir enflasyon hedefliyor ve 2026 yılını önemli reformların ve yapısal dönüşümlerin gerçekleştiği bir kırılma yılı olarak görüyor.

Güçlü Diplomasi ve Bölgesel Liderlik

Haber 7’nin aktardığına göre, geçmişte Türk Misyonu’nun ataletini fırsata çevirip iki ülkenin arasını bozmak için türlü tuzaklar kuran FETÖ’cüler gibi odakların sesi, yeni Bakü Büyükelçisi Prof. Dr. Birol Akgün’ün atanmasıyla kısılmış durumda. Türkiye Cumhuriyeti’nin temsil kabiliyetinin Bakü’de güçlenmesi, Türkiye’ye dair güvenin eski düzeyine taşınmasını sağladı. Özellikle Cumhurbaşkanı Erdoğan’a yönelik sevginin zirveye ulaşması, ikili ilişkilerde yeni bir döneme işaret ediyor. Bu durum, Türkiye’nin bölgesel ve küresel diplomasideki etkinliğini artırıyor.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz, ‘Terörsüz Türkiye’ politikasının hem iç cepheyi güçlendirme hem de ekonomik kalkınmayı hızlandırma noktasında çok önemli olduğunu vurguladı. Terörün yıllardır Türkiye’nin enerjisini tükettiğini ve dolaylı maliyetlerinin 2 trilyon doları bulduğunu belirten Yılmaz, güvenliğin pekişmesinin kalkınmaya güç vereceğini ifade etti. Bu konuda daha önce yayımlanan Erdoğan’dan ‘Şeffaf Süreç’ Talimatı: Terörle Mücadelede Yeni İletişim Stratejisi gibi haberler, devletin bu konudaki kararlılığını ortaya koymuştu. Ayrıca, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın uluslararası meselelerde yürüttüğü yoğun diplomasi çalışmaları da Türkiye’nin aktif rolünü teyit ediyor.

Türkiye-Azerbaycan İlişkilerinin Geleceği için Öne Çıkan Başlıklar

• Ekonomik İş Birliği ve Yatırımlar: Artan ticaret hacmi hedefleri ve karşılıklı yatırımların teşviki.
• Karabağ’ın Yeniden İnşası: Türkiye’nin desteğiyle bölgenin hızlı kalkınması ve ekonomik canlanması.
• Stratejik Koridorlar: Zengezur, Kalkınma Yolu ve Hicaz Demir Yolu projeleriyle bölgesel entegrasyon.
• Diplomatik Güçlenme: Türk Misyonu’nun etkinliği ve iki ülke arasındaki güvenin pekişmesi.
• Bölgesel Liderlik ve ‘Terörsüz Türkiye’ Vizyonu: Terörle mücadelenin ekonomik kalkınmaya etkisi.
• Türkiye’nin Ekonomik Yükselişi: Yüksek gelirli ülkeler ligine geçiş ve enflasyonla mücadele hedefleri.

TÜİB Başkanı Hüseyin Büyükfırat’ın da belirttiği gibi, “bizim birliğimiz geleceğin Kafkasya’sını, geleceğin Türk dünyasını inşa etmek anlamına geliyor ve sadece birlik oldukça güçlüyüz.” Bu güçlü birliktelik, hem bölgenin istikrarı hem de iki ülkenin refahı için büyük önem taşıyor.